Lord of the Isles

De naam Lord of the Isles (Schots Gaelic: Triath nan Eailean of Ri Innes Call), is een van de belangrijkste Schotse adellijke titels. Deze titel kwam tot stand door de Viking/Kelten die op de Hebriden wonen. Naast het lordschap van de eilanden betekende deze titel ook bevelhebber over een zeer grote vloot. hierbij moet gedacht worden aan galleien.
Ondanks het feit dat zowel de koning van Noorwegen als de koning van Schotland in deze vloot investeerde bleef het lordschap onafhankelijk en bepaalde de lord voor welk land hij vocht. het gebied van dit lordschap bestond uit de hebriden, inclusief Sky en Ross, Knoydart, Ardnamurchan en Kintyre.

Achterliggende geschiedenis
De westkust en de daarbij gelegen eilanden van Schotland vormde het gebied van de Picten uit het noorden. zij werden verdrongen door andere Keltische stammen uit Ierland die in de 4e eeuw zich in Schotland vestigden. in de 7e en 8e eeuw leed dit gebied onder de rooftochten van de Vikingen uit Noorwegen. De ingenomen eilanden stonden bij de Kelten bekend als Innse-Gall, (het eiland van de vreemde) in 875 kwamen er veel jarls (prinsen) naar de eilanden om tegen te gaan dat deze eilanden onafhankelijk werden van Noorwegen door koning Harold Fairhair's unievorming in Noorwegen. Harold veroverde naast de Hebriden ook het eiland Man, de Shetlands en de Orkneys. de daaropvolgende jaren kwamen zowel de het Vikingvolk als de Kelten in opstand. Harold stuurde zijn neef Ketil Flatnose om terug orde te creëren. Ketil kroonde zichzelf koning van de eilanden. zowel Schotland als Noorwegen bleven vechten om dit gebied terwijl de jarl op de Orkneys zichzelf als onafhankelijk heerster verhief.

In 973 vormde Maccus, king of the Isles, Cináed de 3e koning van Schotland en Máel Coluim koning van Strathclyde een nieuwe alliantie. De Noorse edelman Godred Crovan werd herster van zowel Man als de eilanden maar hij werd vervangen in 1095 door Magnus Bare Leg de nieuwe koning van Noorwegen. In 1098 sloot Magnus een verdrag met Koning Edgar van Schotland Magnus hield de eilanden en Edgar kreeg het totale vaste land.

Het ontstaan van de titel
de kleinzoon van Gilledomman genaamd Somerled viel de eilanden van de koning van Man in 1156 aan. hij citeerde een titel die na de hand lord of the isles werd genoemd. hij had Keltisch bloed via zijn vaders kant en Noors via zijn moeders kant. de Kelten kenden hem als Somerled Macgilbred, de Noren kenden hem als Sumhairle of Sumarlidi Höld Naast deze titel won hij ook de titels ri Innse Gall (koning van de Hebriden) en King of Man.
Na zijn dood in 1164 werd zijn koninkrijk verdeeld onder zijn drie zoons
Aonghus (voorvader van clan MacRory en MacRuari)
Dughall (voorvader van clan MacDoegall)
Ragnald, zijn zoon zou Donald Mor MacRanald heeten en deze zou de clan MacDonald stichten.
Koning Haakon van Noorwegen (1217-1263) erkende Donald's zoon Angus Mor (de oudste) Mac Donald als lord van Islay en de twee vochten gescheiden mee in de battle of Largs 1263 waar de Schotten de Noren verpletterend versloegen. Angus Mor accepteerde koning Alexander de 3e als zijn koning en behield daarom zijn gebied.
Na deze tijd werden de chieftains van de semionafhankelijke eilanden bij Schotland gevoegd. Al snel hoorde Angus Macdonald, Alexander Macdougall en Alan Macruari tot de Schotten en waren ze bij de vergadering in Scone die ging over Alexanders opvolger. Deze vergadering ging over de rechtmatige troonopvolger. alle drie stonden ze achter Margaret the Maild of Norway als rechtmatige troonopvolger. zij was Alexanders kleindochter en leefde in Noorwegen. De Keltische lords uit de rest van het land waren vaak verdeeld om het feit dat er een vrouw zou komen te regeren over een gemeenschap die voornamelijk uit krijgers bestond. Maar rond deze tijd was het regeren door oude zeekoningen voorbij.
Twee jaar later stierf Alexander en hij werd door Margaret opgevolgd ze was jong en de reis was zwaar. ze stierf onderweg zonder geaccepteerde opvolger. In Schotland ontstond een politieke crisis. Na een tijd werden de gevolgen duidelijk. maar in de tijd dat Engeland over Schotland regeerde verloren de eilanden weinig van hun onafhankelijkheid. ze waren onbereikbaar voor de Engelsen en Clan Donald was ongelofelijk machtig zowel te land als te zee.

De eilanden, trouw aan de koning
Robert the Bruce maakte goed gebruik van de doorgewinterde Keltische krijgers en hun Keltische krijgstactiek tijdens de onafhankelijkheidsoorlog. Angus Og of Islay, chief van clan Macdonald werd een trouwe bondgenoot van Robert the Bruce. Macdonald werd goed beloond door hem met landerijen zoals Lochaber, Ardnamurchan, Morvern, Duror en Glencoe. Koning Robert had duidelijk zijn eigen strategische ambities en wist genoeg van de Schotse tradities en gewoontes af om er voor te zorgen dat de sleutel van het westen in koningklukke handen bleef.
Dominus Insularum (de heer van de eilanden)
Angus Og werd opgevolgd door zijn zoon John of Islay. Omdat hij veel deed voor het christendom werd hij ook wel good John of Islay genoemd. John was ook een zeer goede politicus waarschijnlijk een van de beste ooit uit het geslacht. Zijn enorme macht maakte hem een aantrekkelijke bondgenoot. Hij had zowel een groot leger op land als een sterke vloot en kon overal in Schotland opereren. John ontdekte veel over zijn familigeschiedenis en moest dit afwegen met zijn patriottisme. na de slag bij Halidon Hill was de uitkomst duidelijk. hij stond achter het huidige Schotse Koningshuis en tegen de bedreiging van buiten af. Al bleek hij in de jaren later vatbaar te zijn voor omkopingen. John trouwde Ami Macruari, zus van zijn enige neef Ranald Macruari. Ronald had geen opvolger daarom had John recht op zijn landerijen en titels waaronder het lordschap van Gamoran, Knoydart, Moidart, Arisaig en Morar vielen. naast dit kreeg hij de eilanden Uist, Barra, Eigg en Rhum er bij.


In 1346 toen David de 2e zich voorbereidde om Engeland binnen te vallen werd Alan macruari vermoord in Perth. Dit was een uit de hand gelopen discussie over landerijen. verdacht van de moord werd William of Ross. de daadwerkelijke moordenaar zal John of Islay zijn geweest. John legde onmiddellijk na de moord zijn claim op de clan Rurai omdat zijn vrouw er bloedverwant mee was. het duurde en jaar voordat dit voorval officieel aandacht kreeg bij het Schotse parlement. Het parlement bleek echter niet in staat deze moord te bewijzen.
Nadat David verslagen was door de Engelsen in de slag bij Neville's Cross (1346) was er weinig weerstand te vinden voor John en zijn politieke spel om macht. hij creëerde als het waren het oude koninkrijk van Somerled opnieuw. veel mensen zeggen dat de feodale wetten totaal onbekend waren voor de Keltische samenleving maar John bewijst dat dit absoluut niet het geval was. Na John's dood in 1387 was het Alexander, zijn oudste zoon die al zijn land kreeg.

De band met de Stewards
In 1350 trouwde John zijn tweede vrouw, Margaret Stewart, dochter van Robert Stewart die tijdens de veldtocht van koning David regent van Schotland was. John bleef bondgenoot met de Steward clan en dit kwam de Macdonalds voordelig uit toen Robert Steward tot koning werd gekroond in 1371.

Ross
Over de gehele geschiedenis staat Ross bekent om zijn ruzie's over landerijen. dit was ook het geval in de tijd van Donald c.a. 1400. dit grote gebied tussen Inverness en Skye zou wanneer het in verkeerde handen zou vallen een grote bedreiging kunnen vormen voor clan Macdonald. hierdoor was Donald al meteen betrokken bij de discussies en verdelingen van Ross.
Doordat het koningshuis niet genoeg kinderen had gekregen stierf het totaal uit rond 1371. hierdoor kwamen de Stewarts op de troon. Robert de 2e had veel kinderen, allen kregen een titel. het graafschap van Atholl in 1342 en Mentieth in 1361, vervolgens kreeg en zoon het graafschap van Caithness in 1375 en Buchan in 1382. in 1405 kwam zelfs het grafschap van Mar in de Stewarts handen door Alexander Stewart.

Donald of Harlaw
Donald kwam aan de macht in de zomer van 1411. Met de Stewarts nog steeds in de race om Skye en Ross in te nemen en Ross al in zijn bezit zag Donald het zelfde gevaar als dat zijn voorvader zag bij de slag van Renfirew. Donald besloot niet af te wachten maar zijn leger te verzamelen. de Gaelic strijdkreten werden over alle eilanden gehoord en de clan MacDonald ging te wapen. Uit documenten van die tijd blijkt dat MacDonald een leger van 10.000 man onder zijn bevel Ross liet innemen. Deze actie zal later uitmonden tot een punt waar eindeloos over gespeculeerd zou worden. Dit extreem grote leger kon alleen niet voor lange tijd in het veld worden gehouden omdat de herfst arriveerde. hierdoor waren ze niet in staat Schotland helemaal in te nemen als dat al hun doel was en het leger ontbond zich. Op 24 juli van het volgende jaar stonden dan uiteindelijk de twee partijen tegenover elkaar bij de slag van Harlaw te westen van Aberdeen. het was een slag die in gedichten en zang nog lang zou worden herdacht als een grote overwinning voor MacDomhnaill of Alba (MacDonald van Schotland) tegen de vreemdelingen van Alba. een van de gedichten gaat als volgt.


On Monandy at mornin'
The Battle it began;
On Saturday at gloamin'
Ye'd scarce tell wha had wan.
terugticht van Harlaw


Zonder tijd te verspillen formeerde Albany een nieuw leger om Donalds terugtocht te hinderen. Intussen nam Donald een belangrijk kasteel in Dingwall in en zo ging het offensief door tot de regent in 1412 zich klaar maakte om de eilanden binnen te vallen. voordat de vloot uitzette kwam Donald al naar Lochgelphead om een verdrag te sluiten. Er zijn geen detailles van dit verdrag bekend maar Donald trok zich terug uit Ross.


Alexander of the isles
Donald stierf rond 1424 en werd door zijn zoon Alexander opgevolgd. Alexander had al snel politieke problemen. James nam nergens de tijd voor omdat hij al zijn verspilde jaren in Engeland wilde inhalen. onder Alexander vierde de titel Lord of the isles zijn hoogtij. Hij had de totale macht over Ross en de Westelijke eilanden. zijn macht was zelfs groter dan die van Somerled. dit ging door na de opvolging van zijn zoon john.

Het eind van de Lord of the Isles
Alexander stierf in 1449 en werd opgevolgd door zijn zoon john. in 1462 sloot John een verdrag met de Engelse koning Edward de 4e waarin hij akkoord ging dat hij een vazel van de Engelse koning zou worden in ruil voor al het land te noorden van de Forth indien Edward in staat bleek Schotland in te nemen. Edward nam dit verdrag waarschijnlijk niet serieus want hij heeft nooit een stap gezet om dit in de praktijk uit te voeren. In 1476 informeerde hij de Schotse kroon over dit verdrag en John mocht voor het parlement verschijnen. Hem werd verraad te lasten gelegd hij werd gedwongen trouw te zweren aan koning James de 3e en mocht weer terugkeren naar de eilanden. wel werden kintyre, Knapdale en Ross van hem af genomen om nooit meer terug in MacDonald handen te laten vallen. Ook ontnam James Donald de titel Lord of the Isles en voegde hij deze titel aan de Schotse kroon toe. John had zich bewezen als zwarte schaap van de MacDonald familie en James gaf hem een taak in de laaglanden waar hij zijn trouw aan Schotland kon bewijzen en waar James zicht op hem had. Hier stierf hij dan ook.
op dit moment draagt prins Charles de titel lord of the isles.

Zie ook:

Clan MacDonald
Domhnall of Islay

Celtic Webmerchant:

c         Schotse claymo
Schotse claymore
  € 77,15      Rondschild  112,80                       Claymore  € 92,05 

 

     
 

copyright © 2008 CelticBritain.net, Alle rechten voorbehouden.           Sitemap  Contact